DE VOLKSTUIN

 

Niet zomaar een tuin…

 

Een plek met betekenis

 

Een tuin is een stuk grond, meestal bij de woning waar bloemen, planten en bomen groeien. Maar het kan veel verder gaan. Een tuin kan ook symbool staan voor een aangename plek, denk maar aan de tuin van Eden of het paradijs. Ook in dit verhaal ontdek je dat een tuin zoveel meer betekenis kan hebben.

Katrien Keppers werkt als opvoedster bij mensen met een verstandelijke beperking in een tehuis voor niet-werkenden (Tandem vzw, Diepenbeek). Op zoek naar een actief project om met haar groep te werken rond integratie en empowerment, kwam ze uit bij de Volkstuin in Diepenbeek. Dit is een moestuincomplex met een aantal tuintjes waar jong of oud, rijk of arm, valide of andersvalide, … gezonde bio-groenten kweken. Daarnaast leren ze elkaar ook beter kennen en samenwerken.

Het project heeft een grote impact op de dagbesteding bij een aantal bewoners van Tandem vzw. In de beginfase was het vooral van belang om als ‘tuinier’ aan de slag te gaan in de tuin, en niet als ‘mensen van een instelling’. Het gevoel om iets te betekenen, bevordert het zelfbeeld van de werkers. Daarenboven kregen de tuiniers ook heel wat kennis en vaardigheden aangereikt, en werden ze verantwoordelijk voor hun tuin.

“Ik heb echt nieuwe krachten bij mijn gasten ontdekt. Bij de opstart van de volkstuin hadden sommige bewoners nog nooit in een tuin gewerkt. Andere bewoners kregen al wat kennis van thuis mee en zij vinden het prettig om dit nu zelf te doen. De aanpak van de begeleider is wel heel belangrijk. Ik denk dat mijn enthousiasme aanstekelijk werkt en het beste uit de gasten haalt.”, vertelt Katrien. “Ondertussen zijn er een aantal volleerde tuiniers bij onze bewoners. Ze hebben ieder hun eigen taak en ze bepalen samen wat er in de tuin gebeurt.

In het voorjaar, zitten we samen aan tafel. Met prenten en tekeningen visualiseren we de tuin in een echt plan. Daarna volgen achtereenvolgens het aankopen, het planten, het wieden, het verzorgen en het oogsten. We stimuleren vooral de eigen inbreng van onze tuiniers”, legt Katrien uit. “De tuin werkt talentgericht. Precisiewerkers staan aan de verhoogde tuinbakken en grove werkers gaan aan de slag in de tuinbedden op de grond. Er is zelfs een PR verantwoordelijke. Hij steekt niet graag zijn handen uit de mouwen, maar hij heeft de belangrijke taak om contacten te onderhouden met de ‘tuinburen’.”

Je zou denken dat het werk in de herfst en de winter vermindert. Niets is minder waar. Dan start in huis de voorbereiding met de kruiden uit de verhoogde tuinbakken en worden producten gemaakt om te verkopen op de kerstmarkt. Een greep uit hun aanbod: basilicumlemoncello, kruidenzout, basilicumolijfolie, pikante olijfolie,… Het is schitterend voor de bewoners om mee te werken aan het volledige productieproces.

De volkstuin begon als een klein zaadje, een project om contact te leggen tussen bewoners van Tandem vzw en mensen uit de buurt. Intussen is het ontkiemd tot een prachtige plant. Door een ontdekkingstocht in de volkstuin werd het maatschappelijk label van de beperking uitgewist.

Een klein zaadje, met een wereld van verschil…